İMKB DERGİSİ

TÜRKİYE’DE BANKALAR, SERMAYE PİYASASI VE EKONOMİK BÜYÜME: KOENTEGRASYON VE NEDENSELLİK ANALİZİ
(1989-2000)

Hakan ÇETİNTAŞ
Salih BARIŞIK

Özet
Bu çalışma koentegrasyon ve nedensellik testlerini kullanarak Türkiye’de bankacılık sektörünün gelişimi, sermaye piyasasının gelişimi ve ekonomik büyüme arasındaki nedensellik ilişkilerini incelemektedir. Bulgular finansal gelişme ile ekonomik büyüme arasında uzun dönemde pozitif bir ilişkinin olduğunu doğrulamaktadır. Hem sermaye piyasası, hem de bankacılık sektöründeki gelişme ekonomik büyümenin istatistiksel olarak anlamlı Granger nedenidir.

HİSSE SENETLERİ İMKB’NDA İŞLEM GÖREN ŞİRKETLERİN TEMETTÜ POLİTİKALARI ÜZERİNE ANALİTİK BİR İNCELEME: NAKİT TEMETTÜ-SEKTÖR DAVRANIŞI İLİŞKİSİ

Dr. Mustafa Kemal YILMAZ

Özet
Halka açık anonim ortaklıklarca (HAAO) pay sahiplerine safi kardan pay alma hakkı verilmesine yönelik oluşturulan temettü politikaları her ülkede şirketten şirkete değişim göstermektedir. Bu çalışmada, Türkiye’de İMKB’nda işlem gören HAAO nakit temettü ödeme politikalarının gelişimi hem sistem hem de sektör bazında incelenmiş, yasal düzenlemelerin bu gelişmeleri ne yönde etkilediği konusu analiz edilmiştir. Çalışma, İMKB’nda işlem gören şirketlerin nakit temettü ödeme politikasının, şirketlere temettü ödeme serbestisinin tanındığı 1995 yılından sonra ciddi bir değişim gösterdiğini, özellikle bedelli sermaye artırımında ortaya çıkan artış sonucunda, net nakit temettü (nakit temettü – bedelli sermaye arttırımı) ödeme oranının çok ciddi düşüş göstererek % 0 seviyesine gerilediğini ortaya koymuştur. Diğer taraftan, temettü ödeme oranı ile sektörler arasındaki ilişki çok kuvvetli değildir. Bu amaçla 14 farklı sektör arasında yapılan sektörlerarası karşılaştırma sonucunda, düşük seviyeli (% 50-60) pozitif bir korelasyon bulunmuştur. Sektörler arasında ekonomik gelişmelere en duyarlı sektör grubu finansal kuruluşlar olup, özellikle 2000-2001 yıllarında ekonomide yaşanan krizler sonucunda yapılan yeniden yapılandırma süreci temettü ödeme oranı açısından en fazla bankacılık sektörünü olumsuz etkilemiştir.

ULUSLARARASI VE YURTİÇİ TÜRK REEL SEKTÖR FİRMALARININ SERMAYE YAPISI

Halit GÖNENÇ & Özgür ARSLAN

Özet
Bu çalışma İstanbul Menkul Kıymetler Borsası’na kayıtlı uluslararası ve yurtiçi reel sektör firmalarının sermaye yapılarını karşılaştırmaktadır. 1995-1999 ve 2000-2001 dönemlerinin ayrı olarak değerlendirilmesi ile gerçekleştirilen tek değişkenli analiz sonuçlarına göre, uluslararası firmaların en belirgin özelliği, her iki dönemde de kısa vadeli finansal borçlanmalarının yurtiçi firmalardan daha fazla olduğudur. Ayrıca, iki grup firmalarının çeşitli firma finansal özellikleri bakımından birbirine benzer olmalarının yanında, sermaye payı en yüksek üç sermayedarın toplam sermaye payı ile ölçülen sermaye yoğunluğunun uluslararası firmalarda daha fazla olduğu gözlenmektedir. Çoklu regresyon analiz sonuçları uluslararası firmaların sermaye yapısının yurtiçi firmalara göre farklılığını, risk, kârlılık, büyüklük, maddi duran varlık düzeyi, büyüme potansiyeli, sermaye yoğunluğu, bir şirket grubuna bağlılık ve bir bankanın sermayedarlığı faktörlerinin kontrol edilmesinden sonra da desteklemektedir.

İMKB ULUSAL-100 ENDEKSİNİN YÖNÜNÜN YAPAY SİNİR AĞLARI HATA GERİYE YAYMA YÖNTEMİ İLE TAHMİN EDİLMESİ

Ali İhsan DİLER

Özet
Bu çalışmanın amacı dünya finans literatüründe son 10 yılda büyük ölçüde rağbet gören Yapay Sinir Ağları metodolojisinin ülkemiz piyasalarına uygulanabilirliğini tartışmaya açmaktır. Çalışmada İMKB Ulusal-100 Endeksi’nin ertesi gün hangi yönde olacağı tahmin edilmeye çalışılmıştır. Denemeler, finans literatüründe bu tip analizler için en çok kullanılan hata geriye yayma yöntemi ve bu yöntemin momentumla güçlendirilmiş olan şekli ile yapılmıştır. Elde edilen sonuçlara göre söz konusu yöntem ile İMKB Ulusal-100 Endeksi’nin ertesi günkü yönü %60,81 oranında tahmin edilmiştir.

FİNANSAL KRİZ DÖNEMİNDE BANKALARIN ETKİNLİĞİ

Adnan KASMAN

Özet
Bu çalışma, Türk bankacılık sistemindeki ticari bankaların 2001-2002 dönemi için performanslarını incelemektedir. Çalışmanın amacı yeniden yapılandırma sürecinin bankaların etkinliği üzerindeki etkisini ortaya koymaktır. Bu doğrultuda stokastik sınır yaklaşımı kullanılarak örneklemdeki her bir banka için etkinlik göstergeleri hesaplanmıştır. Elde edilen sonuçlar, 2001–2002 döneminde maliyet etkinliğinin belirgin derecede arttığını ve özel bankaların 2002 yılında kamu ve yabancı bankalara göre daha etkin olduğunu göstermektedir. Bulgular, büyük bankaların maliyet etkinliklerinin diğerlerine oranla daha yüksek olduğunu ve küçük ve büyük bankalar arasında ölçek ekonomileri bakımından önemli farklılıkların bulunduğunu ortaya koymaktadır. Büyük bankalar için, belirgin şekilde ölçek kayıpları, küçük bankalar için ise ölçek kazançları gözlemlenmektedir.

Telif Hakkı ve Çekince İhbarı Bildirimi 1997 İstanbul Menkul Kıymetler Borsası