Abone olmak için

İMKB DERGİSİ

Gelişmekte Olan Piyasalarda Stokastik Trendler ve Hisse Senetleri Fiyatları: Orta Doğu ve Kuzey Afrika Ülkeleri Örneği

Lokman Gündüz & Mohammed Omran 

Özet

Bu çalışmada Orta Doğu ve Kuzey Afrika bölgesinden Türkiye, İsrail, Ürdün, Mısır ve Fas’ın  haftalık hisse senetleri endekslerinin stokastik yapıları incelenmiştir. Söz konusu borsaların bireysel stokastik analizinde ADF, PP, DF-GLS, KPSS, CVR ve CMD testleri uygulanmıştır Bu testlerden elde edilen sonuçlara göre tüm seriler stokastik trend içermekte ve seviyeleri itibariyle durağan değillerdir. Birim köklerin varlığı hisse senetleri fiyatlarına gelen şokların kalıcı olduğunu ve sonuçta hisse senetleri fiyatlarının tahmin edilemeyeceğini göstermektedir. Bu piyasalarda ortak stokastik trendlerin araştırılması için de Johansen koentegrasyon testi uygulanmıştır. Bu test sonuçlarında Orta Doğu ve Kuzey Afrika’nın gelişmekte olan piyasaları arasında koentegrasyon bulunamamıştır. Dolayısıyla bu bölgedeki hisse senedi piyasaları birbirinden ayrı piyasalardır ve uzun vadeli ortak hareketlere sahip değillerdir. Uluslararası yatırımcıların bu sayede riski dağıtabilmeleri mümkündür.

----------------------------

 İşlem Öncesi Şeffaflık   

Ananth Madhavan, David Porter & Daniel Weaver

Özet

Yatırımcıların pasif emirlerinin kamuya açıklanmasının likidite üzerindeki etkisi sermaye piyasalarını ilgilendiren çok önemli bir konudur. Konu, işlem salonuna karşın otomatik işlem sistemleri, piyasa yapıcılarının bilgiye ulaşma avantajları ve farklı düzeylerde şeffaf olan işlem sistemleri arasındaki arasındaki rekabet hakkında süregelen tartışmalar içerisinde yerini almaktadır. Limitli emir defterinin [limit order book] 12 Nisan 1990'da kamuya açıklanmasından önce ve sonra Toronto Menkul Kıymetler Borsası (TSE)'ndan alınan işlem verileri kullanılarak incelenmiştir. Bu inceleme, hisse senedine özgü faktörler ile işlem sistemi tipi (işlem salonu veya otomatik işlem sistemi) kontrol faktörleri alınarak, şeffaflığın etkilerini tespit etmeye imkân vermektedir. Şeffaflığın, yaygın inancın aksine, likidite üzerinde nasıl olumsuz etkilere yol açtığı gösterilmektedir. Özellikle de, işlem maliyetlerini etkileyebilecek diğer faktör etkileri arındırılmasına rağmen, sistemin uygulamaya konulmasından sonra işlem maliyetleri artmıştır. Söz konusu bulguların yorumu ve tartışılması yapılmaktadır. 

----------------------------

Finansal Başarısızlığın Öngörülmesinde Yapay Sinir Ağı Kullanımı ve Halka Açık Şirketlerde Ampirik Bir Uygulama   

Birol Yıldız

Özet

Finansal başarısızlık modellerin geliştirilmesinde, çok değişkenli istatistiksel teknikler yaygın ve başarılı olarak kullanılmaktadır. Ancak istatistik tekniklerin finansal başarısızlık alanına uygulanmasında, istatistik tekniklere ait çok sayıda varsayımın göz ardı edildiği veya açıkça yok sayıldığı görülmektedir. Bu durum çok değişkenli istatistik teknikler kullanılarak elde edilen modellerin genelleştirilmesinde metodolojik sorunlar yaratmaktadır. Bu çalışmada; finansal başarısızlık modellerinin geliştirilmesinde, yaygın ve başarılı bir şekilde kullanılan ayırma analizi tekniğine alternatif olarak, yapay sinir ağı teknolojisi kullanılmıştır. Yapılan karşılaştırmada yapay sinir ağının finansal başarısızlığı öngörmede, ayırma analizine göre daha başarılı olduğu görülmüştür.  

 ---------------------------------

 Yeni Gelişmekte Olan Sermaye Piyasalarına Yatırım ve Türev Ürünlerin Rolü    

 Turhan Korkmaz

Özet

Bu çalışmada, yerli ve yabancı yatırımcıların finansal ve ülkeye özgü riskleri düşük maliyetlerle sigortalayabilmek için gelişmekte olan sermaye piyasalarında türev ürünlere olan ihtiyaç ve rolü incelenmektedir. Türev Ürünlere Sahip Gelişen Piyasalar (TÜSGP) genellikle daha fazla finansal ürün sunarak yerli ve yabancı tasarrufların bu piyaslara girişini artırıcı etki yapmaktadır. TÜSGP’ların hisse senedi endekslerinden bir portföy oluşturulmuş, bu endeks getirisi International Finance Corporation (IFC) tarafından oluşturulmuş olan, Genel ve bölgesel endekslerle karşılaştırılmıştır. Oluşturduğumuz portföy diğer endekslerden daha fazla getiri sağlamıştır. Ayrıca, Markowitz ortalama-varyans modeli kullanılarak değişik yatırım alternatifleri test edilmiş ve etkin portföylerin içeriğinde yüksek oranda TÜSGP’a yatırım yapılması sonucu gözlenmiştir.

-----------------------------

Finansta Davranış Teorileri ve İMKB’nin Dezenflasyon Programının Başlangıcında Fiyat Davranışı

Numan Ülkü

Özet

Bu çalışmada, finansal piyasalardaki yaygın aşırı reaksiyon (overreaction) ve eksik reaksiyon (underreaction) bulgularını toplu şekilde açıklamak amacıyla son yıllarda geliştirilmiş dört “psikolojik finans” (behavioral finance) teorisinin, İMKB’nin dezenflasyon programının başlangıcındaki fiyat davranışını ne derece açıklayabildiği incelenmektedir. Öncelikle, İMKB hisse senetlerinin söz konusu dönemdeki fiyat davranışının hem aşırı hem de eksik reaksiyonun tipik bir örneği olduğu formal olarak gösterilmiştir. Detaylı analizler, söz konusu fiyat davranışının psikolojik finans teorilerinin öngörüleriyle şaşırtıcı derecede uyumlu olduğunu (açıklanabileceğini) göstermektedir. Edinilen kanaat, küçük yatırımcının bu teorilerden önemli dersler alabileceği yönündedir.

Telif Hakkı ve Çekince İhbarı Bildirimi 1997 İstanbul Menkul Kıymetler Borsası