32 Sayılı Karar ile 11 Ağustos 1989 tarihinden geçerli olmak üzere yabancı yatırımcıların İstanbul Menkul Kıymetler Borsası’na kote edilmiş olan hisse senetlerine yatırım yapmasını ve aynı zamanda Türk yatırımcıların yurt dışı borsalarda yatırım yapmalarını kısıtlayan kararlar ortadan kaldırılmıştır. Bu makale, söz konusu kararnamenin Türk hisse senetlerinin dağılım özelliklerini etkileyip etkilemediğini araştırmaktadır. Sonuçlar hisse senedi fiyat değişim ortalamalarının Karar öncesi ve sonrasında anlamlı bir değişikliğe uğramadığını ama hisse senetlerinin büyük bir çoğunluğunda (56 hisse senedinin 36’sı) varyansların anlamlı bir değişikliğe uğradığını göstermiştir. Karar öncesi ve sonrasında her iki dönemde de fiyat değişimleri normal olmayan, leptokurtik (pozitif basıklık) dağılımlara sahiptir.

 

 

Bu çalışma, 4 Ocak 1988 - 27 Aralık 1996 tarihleri arasında İstanbul Menkul Kıymetler Borsası'ndaki (İMKB) zayıf etkinlikleri, rassal yürüyüş testi ve haftanın günleri etkisini kullanarak sınamaktadır. Rassal yürüyüş modeli araştırmaya dahil olan tüm dönemler için reddedilmiş olup, sınamalar zayıf etkinliğin de reddi yönünde sonuç vermektedir. Haftanın günleri testinin Cuma ve Pazartesi günleri etkisini teyid etmesi ile de piyasanın etkinsizliği sonucu ortaya çıkarılmıştır.

 

 

Bu çalışmada Türkiye'de İMKB, faiz oranları, enflasyon ve reel kesim arasındaki nedensellik ilişkilerinin ve dinamik etkileşimlerin VAR yöntemi ile belirlenmesini amaçlanmıştır. Önemli ampirik bulgular aşağıdaki gibi özetlenebilir: (1) faiz oranları enflasyonda meydana gelen değişmelerin önemli bir kısmını açıklarken, VAR sisteminde hisse senetlerinin getirisi enflasyonda meydana gelen değişmelerin çok az bir kısmını açıklayabilmektedir; (2) enflasyon hisse senetlerinin getirilerindeki değişmenin önemli bir kısmını açıklarken, reel faaliyetlerdeki değişmelerin çok az bir kısmını açıklayabilmektedir; (3) hisse senetlerinin getirisi reel faaliyetlerdeki değişmeyi etkilemektedir. Tüm bu bulgular menkul kıymet borsasının Türkiye’de reel satınalma gücünün eflasyon karşısında korunmasında etkin olamadığını göstermektedir.

 

 

Şirketlerin beklenmeyen ekonomik gelişmeler ve ani dalgalanmalara karşı dayanma gücü, ortaya konulan finansal açılımların özel durumlarda değişeceği sonucunu ortaya çıkartır. Firmaların özele inen kritik değerlendirmeler ve buna bağlı beklentiler karşısında bağımsız davrandıkları, bunun da analitik düşünceyi ülkeden ülkeye değiştirdiği görülmüştür. Şirketlerin performans tanımları ülkelerin kendi yapıları içerisinde saydam bir yapı gösterirken, uluslararası boyutlu değerlendirildiğinde tutarsız olmaktadır. Bu araştırma sonucunda elde edilen bulgular, şirket profilinin temel finansal göstergelerle kesin bir açıklığa kavuştuğunu göstermektedir. Belirlenen şirket profili, düşük ve yüksek performanslı olarak kısa veya uzun vadeli iki zaman dilimini kapsamaktadır. Kısa ve uzun vadeli yüksek veya düşük performanslı şirketler belirlenirken finansal tablo bilgileri niteliksel yöntemlerle irdelenmiştir.